27-03-2026 Viernes, V semana - cuaresma
Bizkeliza 5 Gotzaina 5 Emakumeen omenezko ekitaldi hunkigarria Balmasedan, Santanderren hildako gaztea gogoan
06.03.2026

Emakumeen omenezko ekitaldi hunkigarria Balmasedan, Santanderren hildako gaztea gogoan

Hunkidura, aldarrikapena eta oroimena buztartu ziran atzo Balmasedako Klaret antzokian egin zan ekitaldian. II. bikaritzak eta Langile Pastoraltzak, Emakumearen Nazinoarteko Egunaren inguruko jarduera antolatu eben eta, lehenengo aldiz, uriburutik kanpo egin zan. Atsekabea izan zan nagusi bertaratutakoen artean, aste honetan Santanderren gertatutako zoritxarreko ezbeharra dala-eta, bertan Xabi eskualdean estimu handian eukien 21 urteko mutila eta beste bost lagun hil ziran-eta, bi Barakaldokoak.

Sergio Buiza lurralde bikarioak emon eutson hasiera ekitaldiari, Santanderren, El Bocaleko pasabidea eraistean hildako sei ikasleen artean egoan Xabi gogoratuz. Beilatokian, gazteare familiagaz egon ondoren etorri zan Alfonso San VIcente Balmasedako alkateak bat egin gura izan eban Eleizatik Enkarterriko emakumeak omentzeko sustatu daben ekimenagaz. 

Indarkeria jasaten daben emakumeen gomuta

On Joseba Segura gotzainak esker ona adierazo eban gonbidapenagaitik eta emakumeek eskualdean izan daben egitekoaren garrantzia nabarmendu eban. Hasteko, euskeraz hitz egin eutsen: “Ingurune honetan emakumeak lorratz bizia itxi dozue. Fabriketatik zerbitzuetara, baserri lanetatik zainketetara, zalantza uneetatik berasmatzera. Emakumeok zarie zalantza barik, alkarte honeetako euskarri sendoak” 

Gotzainak munduko hainbat lekutan indarkeria eta gerra jasaten dabezan emakumeak be gogora ekarri ebazan. Bereziki feminizidioen biktima diranak, astero eskualdean eraildako emakumeak bistaratzen dituan ‘Lunes sin sol’ ekimena beren-beregi gogoratuz.

Lau ahots

Euren bizi-ibilbideak batera jarri ebezan eskualdeko lau emakume batu ziran inguruan bizi dan Elena Unzueta Caritas Bizkaia erakundeko zuzendariak gidatutako mahai-inguruan.

Gordexolako Marisol Caritaseko boluntario eta parrokiako kide eraginkorrak, urteak joan eta urteak etorri egindako lan isila aitatu eban, “horixe zan-eta, egokitu jakuna”. Sopuertako Ana psikologoan landa-eremuan bizitzeak norbere buruari aberastasun handia dakartsola sinistuta alkarte eta gizarte bizitzan dauan konpromisoaz jardun eban. Gizartearen eta Eleizaren eraldaketa ezinbesteko dala nabarmendu eban Ekintza Katolikoko Langile Ermandadeko (HOAC) militante eta bere parrokian liturgiarako arduradun dan Zallako Aureliak. Jatorriz Mexikarra dan Teresak, Diputazinoko aldi baterako lana eta katekista lez egiten dauana buztartzen dituanak, hainbat errealitate ezagutu dituanaren ikuspuntutik hitz egin eban.

Azkenean, Unzuetak hauxe itaundu eutsen: Zer eskatzen deutsazue Eleizari eta gizarteari? Erantzunak, oinarrizkoan, argiak izan ziran: “Hierarkikoa ez daitela izan eskatzen deutsagu Eleizari, emakumeok ez gaitezala bigarren mailakoak izan eta gauzak erabakitzen diran eremuetan egon gaitezala”. Eta gizarteari, “ezinbesteko urratsak emon dagizala bardintasuna maila guztietan benetakoa izan daiten”.

Abestera eta hausnartzera bultzatu ebazan abesbatza

‘Abesti lagunak’ Karrantzako emakumeen abesbatzaren emonaldiak freskotasuna eta konplizitatea eroan ebazan. Beren-beregi aukeratutako errepertorioagaz, abeslariek hasiera-hasieratik eurenganatu eben jentea. Gaur egun zaharkitutzat jo daitekezan kantuak abestu ebezan. Esate baterako telebistako pailazoek abesten ebena, lisatu, garbitu, josi, ikasi ondoren, domekaz otoitz egiteko moduan egoan neskatuarena. Barre eta keinu artean, emazteek senarrak pozik eukiteko jarraitu behar eben jarraibideren bat edo beste be gogoratu eben.

“Beste sasoi batzuk”, inoen, “gaurkotasunez betetakoak feminizidioak izaten diranean”. Hori dala-eta, abesbatza honek sustatzen dau ‘Lunes sin sol’ ekimena, gotzainak bere berbaldian etenbako konpromisoaren eredutzat jo ebana. 

Minutuko isilunea bardintasunaren alde

Amaieran, On Joseba Segura gotzaina, bikario nagusia eta ekitaldian izan ziranetako asko Klaret antzoki aurreko plazara atara ziran. Eguraldia ez zan eragozpen izan ekitaldi sinbolikoa egiteko. Guardasolen artean, pankarta zabaldu eta minutuko isilunea egin eben indarkeriaren biktima diran emakume eta neskatoak gogoratzeko eta bardintasuna eskatzeko.

Mendez mende Kolitza menditik Batzar Nagusiak deitzen ebezan sutzar eta adar-deiek oihartzuna ebela sentitu eben. Gotzainak bere berbaldian gogoratu ebanez, “esta llamada que hoy resuena —sin adarrak, pero con la misma intención— nos convoque a seguir caminando batera”.

Concentración en la plaza al finalizar el acto de Balmaseda